/files/nws/i_0045/AL_3.jpg

Tijdelijke openbare ruimte als continue opgave

carolien_zw.jpg
Carolien Ligtenberg 08 jul '13

De openbare ruimte is niet langer helder gedefinieerd. Noch in fysieke vorm, grootte en gebruik, noch in conceptuele vorm. Door stagnerende bouwprocessen ontstaan ruimten in de stad die vrijwel altijd door hekken omheind worden. Eigenaren vrezen voor succesvolle bottom-up projecten, die zich tegen hen zouden kunnen keren op het moment van hervatten van ontwikkeling van het terrein. En dat laat waardevolle kansen onbenut.

Gezocht moet worden naar een nieuwe definitie en nieuw gebruik van deze veranderlijke openbare ruimte.

Tijdelijke invullingen kunnen verschillende doelen dienen. Activeren (aandacht genereren voor de potentie van een plek), tijdelijk invullen (als tijdsoverbrugging), testen (door middel van korte tijdelijke interventies mogelijkheden testen) of dynamisch ontwikkelen van een plek (de eerste lichte stap richting permanente invulling).

Al deze doelen hebben met elkaar gemeen dat de tijd ruimte biedt om vastgelopen systemen te bevragen. Wat zijn nieuwe financiële modellen, hoe kan de huidige wet- en regelgeving aangepast worden? Kortom: hoe kan het ECHT anders? Hoe kunnen tijdelijke interventies echte betekenis en waarde voor de stad krijgen en niet blijven bij goedbedoelde initiatieven die nauwelijks impact hebben? Juist de toegevoegde waarde van de vernieuwende ruimtelijke professional blijkt hierbij van belang.

Programma’s op deze terreinen worden het best geënt op wat er aan plaatselijke krachten al aanwezig is, zowel in menselijk kapitaal als in materiaalstromen. Door juist aan te haken op de aanwezige krachten krijgt de invulling betekenis en wordt deze gedragen door haar omgeving. Het aanjagen van nieuw gebruik en het genereren van dynamiek ter plaatse is het belangrijkste. Oftewel, het re-socialiseren van de ongebruikte ruimte.

Tijdelijke invullingen komen nu nog vrijwel altijd tot stand door een pro-actief handelende partij die een persoonlijke betrokkenheid of ambitie heeft met het ongebruikte terrein. De potentie van de plek is dan de aanleiding. Van daaruit start dan een traject dat volledig is gericht op het overtuigen van partijen met zeggenschap dat er wat moet en kan gebeuren. Daardoor hebben deze initiatieven nog vaak een marginale impact. Terwijl de potentie van deze terreinen zo groot is! Tijdelijke invullingen zouden als continue kwaliteitsopgave van stad of dorp moeten worden beschouwd.

Wat staat het echte gebruik en de echte betekenis van de veranderlijke openbare ruimte dan nog in de weg? Een aantal cruciale pijlers ontbreken: een opdrachtgever, een werkend financieel model en passende regelgeving. We staan nu nog met één (of soms nog met twee) benen in het oude systeem en moeten op zoek naar andere modellen. Modellen die uitgaan van een integrale meerwaarde die gecreëerd wordt en waarin de afwegingen veiligheid en risico afgezet worden tegen sociale en duurzaamheidsopbrengsten.”

Tijdelijk gebruik biedt geweldige kansen voor een nieuwe kwaliteit van de stad. Daarbij is niet alleen financieel gewin aan de orde, maar ook focus op sociale, economische en ecologische duurzaamheid. Door nu te experimenteren (en te leren van de experimenten) met tijdelijk gebruik ontstaat de mogelijkheid om gaandeweg een alternatief te formuleren op de ruimtelijke ordening van de planmatige stad.

tekst: Carolien Ligtenberg
beeld: Maider Lopez

tijdelijke openbare ruimte natuur

Overijssel_anders_bestemmen.jpg

Nederlandwordtanders Quiz

Amsterdam04 jun '13

Hoe verandert de ruimtelijke sector in Nederland. En welke vernieuwende initiatieven zijn er al? De Nederlandwordtanders Quiz geeft antwoord op al uw vragen! Woensdag 5 juni 15.30 uur, hal 10, stand 2025 (RGD), RAI Amsterdam.

meer...

HAKA_Doepel_Strijkers_Ralph_Kamena.jpg

Nederlandwordtanders op de Provada

Amsterdam03 jun '13

Nederlandwordtanders laat van zich horen op de Provada!
In een debat op 4 juni (11.00 uur), een uitgebreid artikel in het magazine VGVisie en een uitdagende quiz op 5 juni (15.30 uur).

meer...

NWA_18042013_merlijnmichon_1756.jpg

#4 Herbestemming en activatie

Amsterdam18 apr '13

'Activatie is de testsite van de ruimtelijke professional.'
Herbestemming gaat over meer dan alleen maar oude stenen...

meer...

041513_Frank_Michelangelo.jpg

De Michelangelo 'touch'

Amersfoort15 apr '13

Frank Strolenberg van het Nationaal Programma Herbestemming van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoedover over herbestemming en daadwerkelijk contact maken.

meer...

NWA_210313_merlijnmichon_9299_kopie.jpg

#3 Lentebijeenkomst

Amsterdam21 mrt '13

'Groei krimpt en krimp groeit’. Met dit thema luidde Nederlandwordtanders de lente in...

meer...

nwa_140213_merlijnmichon_5522_kopie.jpg

#2 Valentijnsbijeenkomst

Amsterdam14 feb '13

Nederlandwordtanders wil krachten bundelen. Hoog tijd om elkaar wat beter te leren kennen...

meer...

LanceringNederlandwordtanders_01.jpg

#1 De lancering

Amsterdam17 jan '13

Een spannende tocht over het IJ. Het is half januari, en het is bar koud...

meer...

lanceringnederlandwordtanders_web.jpg

Nederlandwordtanders platform!

Amsterdam16 jan '13

Rijksbouwmeester Frits van Dongen en team Nederlandwordtanders lanceren op 17 januari het nieuwe Nederlandwordtanders platform in de Shelltoren in Amsterdam.

meer...